۳ بهمن، ۱۳۹۶

تصفیه هوا و بوبری

 شناخت بـو

امـروزه آلودگي هـوا يكي از نگراني‌هـاي مردم براي سلامتي می‌باشد. افرادي كه در معـرض آلودگي هـوا هستند در معرض انواع بيماري‌هـا و نارسائي‌‌هايي كه ريشه در تنفس دارند، قرار مي گيرند. بو يكي از شاخص‌هاي مشهـود آلودگـي هوا است كه از منابع مختلفـي ماننـد فاضـلاب‌هـاي شهــري و صنعتي، زبــاله‌هـا، حيوانات، دخانيات، گازهاي شيميايي متصاعد شونده از كارخانه‌ها و كارگاه‌هـاي توليدي و غیره به‌وجود می‌آید.

مضرات بــو حتی در غلظــت‌هاي پايين نیــز در انسان منجــر‌به تنــش‌هاي روانــي خواهد‌شد. بوهاي ناخوشايند باعث كم اشتهـايي، مصرف كمتر آب، اختلال در تنفس، تهـوع و استفراغ و آشفتگي ذهني مي‌شوند، لذا با توجه به مشكلات ذكر شده، اهميت كنترل و بوزدايي از محيط مشخص می‌شود.

بــو نشان دهنده وجود آلودگي ميكـروبي در محيط است. باکتري‌هـا، هاگ‌ها و قارچهـا و اسپورهـاي منتشـر شونده از طريق هـوا و باکتري‌هـاي منتـشــر شونـده توسـط هسته قطره(Droplet nuclei)اغلب همراه با مولكول‌هـاي بــوزا به اطراف پراكنده مي شونـد.

بــو نخستيـن مشكل در هنگام ايجاد تاسيسات تصفيه فاضـلاب با سيستم لجن فعال است و در چند سال گذشته، كنترل بـو يكي از مشكلات اصلي در طراحي و بهره برداري تاسيسات جمع آوري، تصفيه و دفع فاضلاب با سيستم لجن فعال بوده است.

بـوي فاضـلاب شهـري معمـولاً از گازهـاي حاصل از تجزيه مواد آلـي يا از مــواد افزوده شده به فاضلاب ناشي مي‌شود. فاضلاب تـازه بـوي مشخص و تـاحدي ناخوشايند دارد اما بـوي آن از بـوي فاضلابي كه تجزيه بـي‌هوازي (بدون اكسيـژن) شـده، كمتـــرآزار دهنده است. فاضلاب های صنعتي حاوی تركيبات بودار و يا تركيبات ديگري هستنـد كه در طي فرآيند تصفيه فاضلاب توليد بو مي كنند.

مشخـص‌ تريـن بـوي فاضلاب مانده يا عفونـي بــوي هيدروژن سولفيـد است كـه بـه وسيله ميـكروارگانيسـم هاي غير‌هـوازي كه سولفـات را به سولفيد تبديل مي‌كنند، به‌وجود مي آيد.

تشخيص بـو

تركيبات بد بـو كه باعث تنـش رواني در انسان مي‌شوند به وسيـله دستـگاه بـويـايي او تشخيـص داده مي شوند، امـا مكانيسـم ايــن تشخيص هنــوز به خوبي شناخته نشده است. از سال 1870 تاكنون، بيــش از 30 نظريــه براي توضيـــح حس بــويايي ارائه شده است. يكـي از اشكال‌هـاي مـوجـود بــر سر راه ارائـه نظريه جامعه، عدم توجيهي براي دليل اختلاف بوي تركيبات شيميايي مشابه و نيز بوي تركيبات مختلف شيميايي بوده است.

جدول زیر گروه های اصلي بوهاي آزار دهنده و تركيبات آنها را مشخص می کند:

تمام اين تركيب‌ها ممكن است در فاضلاب شهري وجود داشته باشد و يا در آن به‌وجود آيد، كه اين مسئله بستگي به شرايط محلي دارد.

بـو زدایی

در سال‌هاي اخير تلاش‌هاي زيادي براي از بين بردن بوهاي مزاحم و ناخوشايند در پروسه‌هاي مختلف صنعتي در محيط‌هاي مختلف انجام‌ شده‌است.

در اكثرسيستم‌هايي كه تاكنون براي بوزدايي استفاده مي‌شده است اقدام به استفاده از بـوهاي پوششي براي پنهان نمودن بـوي نامطلوب انجام گرفته است. در اين عمـل بـوي نامطلوب را از بيـن نمي‌برند بلكه با استفاده از انواع اسانس‌های بـوزا در محيـط با ايجاد رايحه‌اي طبيعي از بـوهای خوشاینـد بـوهای نامطلـوب را پنهان مي‌نمایند.

 

جدول زیر روش‌های اجرایی کنترل بـو را نشان می دهد:

روش توضيحات
تزريق هوا يا اكسيژن خالص یا ازن  هوا و يا اكسيژن خالص در جريان فاضلاب دميده می شود. اثربخشي آن از طريق اكسيد كردن سولفيد و حفظ محدوده هوازي زير لايه مي‌باشد.
 اكسايش شيميايي (با مواد شیمیایی یا ازن)  مواد شيميايي اکسيدکننده به جريان فاضلاب افزوده مي شود. اثر بخشي آن از طريق اكسيد كردن سولفيد به سولفات مي‌باشد.
 افزودن نيترات با افزودن نمك نيترات به فاضلاب، از كاهش سولفات توسط باكتري هاي كاهنده پيشگيري مي‌شود.
تنظيم pH براي كاهش فعاليت باكتري هاي كاهنده سولفات و تبديل سولفيد هيدروژن محلول به یون – HS از تنظيم pH استفاده می‌شود.
تصفية زيستي  با افزودن مجموعه ای از ريزاندامگان مناسب، توانايي باكتري هاي توليدکننده سولفيد هيدروژن كاهش مي‌يابد.
 برج‌های گاز شویی  گازهاي بودار را می توان از برجهاي گازشویی خاصی عبور داد و بوي نامطبوع را از آنها زدود.
تزریق اکسیژن  به شکل هوا یا اکسیژن به درون فاضلاب براي پیشگیري از ایجاد شرایط ناهوازي، اقدامی است موثر براي مقابله با بوهاي نامطبوع می‌باشد.
 جذب‌سطحی با بسترهاي کربن‌فعال، ژل سیلیسی  گازهاي بد بو را می توان با گذراندن از بسترهاي کربن فعال، ژل سیلیسی و یا آلومین، بوزدایی کرد.
جذب‌سطحی با بسترهاي کود، خاك و یا ماسه گازهاي بدبو را می توان از درون بسترهاي ماسه اي،خاکی، کود و یا لجن هاي به کود تبدیل شده گذراند.
افزودن رایحه مطبوع گازها را می توان براي کاهش میزان بوي آنها با هواي تازه و یا مخلوط آن با رایحه مطبوع رقیق کرد.

سيستم هـاي جذب كننده بـو از محبوبیت پائين تر برخوردار بوده و بهره برداري از آنها نيز در شرايطي كـه از ابتـدا طـراحــي نشده باشند، بسيـــار مشكل خـواهـد بـود. در این سیستـم بــو از نقــاط مختـلف جمع آوری و به بستـرهـای بیولوژیکی یا زئولیت های جـاذب بو انتقـال و بـو زدایی می‌گردد. استفاده از مشعـل بــرای بـو سوزی در این مرحله نیز رایج است.

جدید تریــن روش بــوبـری بر این اصل مبتنی است که بوی هر مولکول به ساختمان آن مولکول مربوط می شود و با تخریب ساختمان مولکول مـي‌توان بـوي آن را به صـورت موثــر از بيـن برد. بهتـرین روش برای از بیــن بردن بـو با شکستـن ساختـار مولکـول، اكسيداسيـون با يك ماده اكسيد كننــده مـي‌باشد كه خود آلاينــده محيط زيست نباشد.

در حال حاضــر، شركت فنــــون آردا سبــز به عنوان شركتــي پيشـــرو در ایــران بــراي استفــاده از سيستم‌هاي مدرن و مقرون‌به صرفه نمودن آن‌ها براي كاربردهاي زيست محيطي، اقدام‌ به اجـراي اين گونه پـروژه‌ها نمـوده است و براي اوليــــن بار سيستــم بـوزدايي در ايـران را در تصفيـه‌خانه فاضلاب كارخانه هاي لبنـي به‌ كار گرفته است. راندمان و نتــایج یک دهه فعالیت این شرکت در حوضـه بـو بـری بسيار مطلوب بوده و    قابل استناد است.

فنــون آردا سبـز با استفاده از روش‌های رایـج در جهـان با از بین بـردن بـوهـای نامطلـوب، پاک نمودن هـوا و ایجـاد رایحه ای طبیعی در محیط، فضایی مطبـوع و عاری از آلودگی را برای شما فراهم می‌کند.

برآورد بـو

ایجاد یک سیستم مناسب بــوبری بستگی به یک بـرآورد دقیـق از حجم و نوع بو در هوا دارد که هم زمان با در نظر داشتن نـوع، انــدازه و پخـش ذرات قابـل طراحی می‌باشد. فاکتورهایی که در طراحی بــوبـری لحاظ می‌گردد به شرح زیر است:

نوع، غلظت، دما، زمان ماند، شرایط فیزیکی محیط، شکل و اندازه ذرات بو. البته در صورتی که بو ذرات نباشد و بصورت گاز باشد منشأ شیمیایی آن باید دقیقاً مشخص گردد.

 

برخی از پروژه های اجرا شده توسط این شرکت در این زمینه عبارتند از:

 

  • لبنیات پاکسار ساری
  • لبنیات پگاه زنجان
  • لبنیات پاک‌آرا سنندج

 

 

 

 

 

 

صفحات مرتبط: کاربردهای ازن ژنراتورهای آردا، ازن ژنراتور نیمه صنعتی ، ازن ژنراتور صنعتی ، ضدعفونی هوا صنعتی